سیستم اعلام و اطفاء حریق اتاق سرور

سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق در مراکز داده و اتاق‌های سرور

استفاده از سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق در اتاق‌های سرور، دیتاسنترها و مراکز داده کوچک، یک الزام فنی و مدیریتی است و نه یک انتخاب اختیاری. اطلاعات سازمانی امروز شامل داده‌های مالی، پرسنلی، عملیاتی و اطلاعات امنیتی و طبقه‌بندی‌شده است که از دست رفتن آن‌ها می‌تواند خسارات جبران‌ناپذیر مالی، حقوقی و اعتباری به همراه داشته باشد.
سالانه میلیاردها ریال برای خرید سرورها، تجهیزات ذخیره‌سازی و زیرساخت‌های شبکه هزینه می‌شود و این سرمایه‌گذاری بدون حفاظت اصولی در برابر حریق عملاً در معرض ریسک دائمی قرار دارد.

در دیتاسنترها، وجود حجم بالای کابل‌های برق و دیتا، تجهیزات الکترونیکی حساس، تابلوهای برق و سیستم‌های سرمایشی، احتمال بروز حریق را افزایش می‌دهد. از این‌رو طراحی و اجرای استاندارد سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق، یکی از حیاتی‌ترین بخش‌های مهندسی مراکز داده محسوب می‌شود.

ملاحظات کلیدی در طراحی سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق اتاق سرور

در طراحی حرفه‌ای این سیستم‌ها، موارد زیر باید به‌صورت جامع بررسی و لحاظ شود:

  • ارزیابی ریسک و تحلیل سطح اهمیت داده‌ها و تجهیزات

  • انتخاب سیستم اطفاء حریق مناسب و قابل قبول برای فضای سرور

  • رعایت استانداردهای بین‌المللی تجهیزات و طراحی

  • انطباق با استانداردهای حاکم بر طراحی سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق دیتاسنترها

  • بررسی الزامات زیست‌محیطی و آینده سیستم‌ها بر اساس دستورالعمل‌های European F-Gas و EPA

  • استفاده از نرم‌افزارهای معتبر محاسبات هیدرولیکی

  • شناسایی خطاهای رایج در طراحی و اجرا

  • تحلیل دلایل تخلیه ناخواسته و ارائه راهکارهای پیشگیرانه

  • الزامات ایمنی برای نفرات حاضر در فضا

  • آسیب‌شناسی پروژه‌های اجراشده (موفق و ناموفق)

  • بررسی تخصصی سیستم‌های اعلان حریق مناسب شامل:

    • پنل‌های اطفاء حریق

    • سیستم‌های Air Sampling (VESDA)

    • دتکتورهای مناسب فضای اصلی، سقف و کف کاذب

  • بررسی سیستم‌های اطفاء موضعی داخل رک به‌عنوان جایگزین یا مکمل Total Flooding

  • بررسی شرایط سازه‌ای و Passive Protection اتاق سرور

  • تعریف «پروسه پس از تخلیه» در سیستم‌های اطفاء حریق

  • تدوین دستورالعمل تست، سرویس و نگهداری دوره‌ای

نکات اجرایی و کاربردی مهم

  • در بسیاری از پروژه‌ها، شروع حریق از کف یا سقف کاذب گزارش شده است؛ بنابراین پوشش اعلان و اطفاء در این فضاها الزامی است.

  • استفاده هم‌زمان از دتکتور دود و دتکتور حرارتی کابلی (LHD) در کف کاذب، کشف سریع حریق را ممکن می‌سازد.

  • سیستم‌های Air Sampling به دلیل حساسیت بسیار بالا، برای کشف زودهنگام حریق در دیتاسنترها به‌شدت توصیه می‌شوند.

  • توجه به حفاظت غیرفعال (Passive Fire Protection) سازه اهمیت بالایی دارد؛ در غیر این صورت، حریق خارج از اتاق سرور می‌تواند باعث تخلیه ناخواسته سیستم اطفاء شود یا بالعکس.

سیستم‌های اطفاء حریق مناسب برای اتاق سرور

بر اساس استاندارد NFPA 2001، در اولویت اول استفاده از گازهای تمیز (Clean Agents) توصیه می‌شود، از جمله:

  • FM-200 (HFC-227ea)

  • Novec 1230

  • Inert Gases (IG-55، IG-541 و …)

سیستم‌هایی مانند Water Mist یا Oxygen Reduction دارای محدودیت‌های خاص بوده و نیازمند بررسی دقیق شرایط پروژه هستند.
استفاده از سیستم‌های آئروسل (Aerosol) به‌عنوان راهکار اصلی در اتاق سرور معمولاً توصیه نمی‌شود و بیشتر به‌عنوان گزینه مکمل یا در فضاهای خاص قابل بررسی است.

ویژگی‌های یک سیستم اطفاء حریق Total Flooding مناسب

یک سیستم اطفاء حریق استاندارد برای اتاق سرور باید دارای ویژگی‌های زیر باشد:

  • قابلیت اطفاء حریق کلاس A و C

  • نفوذپذیری بالا در تجهیزات و رک‌ها

  • بدون پسماند و غیرخورنده

  • عایق الکتریسیته

  • ایمن برای نفرات

  • سرعت عملکرد بالا و بازگشت سریع به حالت نرمال

  • عدم آسیب به تجهیزات حساس

  • توجیه اقتصادی متناسب با ارزش دیتا و سخت‌افزار

  • امکان شارژ و جایگزینی سریع پس از تخلیه

ایمنی گاز FM-200 برای انسان

بر اساس استاندارد NFPA 2001، زمان مجاز حضور انسان در معرض گاز FM-200 به غلظت آن بستگی دارد.
به‌طور مثال:

  • در غلظت‌های کمتر از 10.5%، زمان مجاز تا ۵ دقیقه

  • در غلظت 12%، حدود ۴۹ ثانیه

گاز FM-200 دارای تأییدیه‌های UL Listed و FM Approved است که ایمنی و عملکرد قابل‌اطمینان آن را تضمین می‌کند؛ به همین دلیل برای فضاهای بسته با حضور اپراتور کاملاً مناسب است.

کاربردهای سیستم اطفاء حریق FM-200

  • اتاق‌های سرور و مراکز داده

  • مراکز مخابراتی و سوئیچینگ

  • اتاق‌های مانیتورینگ و کنترل

  • آرشیو اسناد و مدارک و بایگانی‌ها

  • موزه‌ها و نمایشگاه‌ها

  • مراکز نگهداری تجهیزات پزشکی و دارویی

  • مراکز ذخیره‌سازی داده و اطلاعات

خدمات تخصصی بومرنگ کیش و نمایندگی NAFFCO

بومرنگ کیش به‌عنوان نماینده رسمی NAFFCO، آماده ارائه خدمات مشاوره، طراحی، تأمین تجهیزات، نصب و راه‌اندازی انواع سیستم‌های اعلان و اطفاء حریق گازی برای اتاق‌های سرور، دیتاسنترها و سایر فضاهای حساس می‌باشد.

بومرنگ کیش با تکیه بر استانداردهای بین‌المللی، تجربه اجرایی و استفاده از تجهیزات معتبر NAFFCO، قادر است راهکارهای حرفه‌ای و متناسب با سطح ریسک هر پروژه را ارائه نماید؛ راهکارهایی که هم امنیت تجهیزات و داده‌ها را تضمین می‌کنند و هم ایمنی نفرات و پایداری بهره‌برداری را در بالاترین سطح ممکن فراهم می‌سازند.